
Netcongestie maakt het voor industriële eindgebruikers steeds lastiger om het gewenste vermogen af te nemen of terug te leveren. De gevolgen lopen uiteen van vermogensbeperkingen en het (af)schakelen van opwek tot spanningsissues, lange wachttijden voor verzwaring en contractuele limieten of boetes bij overschrijding. Ons bedrijf, een grote onderneming in de maakindustrie, kreeg van twee externe adviseurs onafhankelijk hetzelfde advies: er zou een grootschalig batterijopslagsysteem nodig zijn om pieken af te vlakken en overschrijdingen te voorkomen. We besloten echter eerst meer duidelijkheid te verkrijgen door metingen te laten uitvoeren.
Het onderzoek richtte zich op drie kernvragen. Allereerst was er behoefte aan gedetailleerd inzicht in de werkelijke belasting van de installatie en de locaties van eventuele knelpunten. Daarnaast werd onderzocht of en hoe belastingen verplaatst konden worden, onder meer naar een andere hal, zonder contractuele en belastbaarheidslimieten te overschrijden. Tot slot moest onomstotelijk worden vastgesteld of een accupakket daadwerkelijk nodig en effectief zou zijn, en zo ja, waar dit het grootste effect zou hebben.
HyTEPS combineerde een contractuele toetsing met een thermische en beveiligingstechnische analyse. Het gecontracteerde transportvermogen is beoordeeld op basis van 15‑minutengemiddelden volgens de GTV‑norm, conform EN 50160. Zo werd vastgesteld of er sprake was van werkelijke capaciteitsoverschrijding op de netaansluiting. Tegelijkertijd is met 1‑seconde meetdata gekeken naar kortdurende pieken die het aanspreken van zekeringen of andere beveiligingen kunnen veroorzaken. Deze tweesporenaanpak levert zowel een systeemperspectief op (netaansluiting en contract) als een componentperspectief (gedrag van beveiligingen en interne verdeling).
De meetresultaten gaven een helder beeld van de interne belastingprofielen en de benutting van de aansluiting. Alle gemeten stroomwaarden bleven ruim binnen de contractuele limieten, zodat van structurele overschrijding geen sprake was. De installatie bleek over voldoende reservecapaciteit te beschikken, terwijl interne knelpunten konden worden gelokaliseerd en met gerichte optimalisaties verholpen. Door optimale blindstroomcompensatie in te zetten kan het schijnbaar vermogen worden teruggebracht richting het actieve vermogen. Dat leidt tot directe besparingen op net- en capaciteitskosten en voorkomt cos φ‑boetes.
Op basis van de analyses adviseerde HyTEPS het plaatsen van een condensatorbank om extra capaciteit vrij te maken en het energieverbruik te optimaliseren. Daarnaast bleek het mogelijk om specifieke activiteiten verantwoord te verplaatsen naar de beoogde hal, zonder nieuwe knelpunten te creëren of limieten te overschrijden. Daarmee verviel de noodzaak voor een batterijopslagsysteem en werd een investering van honderdduizenden euro’s vermeden.
Een batterijopslagsysteem wordt vaak gezien als een snelle oplossing voor piekafvlakking en capaciteitslimieten. In de praktijk blijken de achterliggende bottlenecks geregeld te liggen bij blindstroom, ongunstige load scheduling of een onevenwichtige verdeling binnen de installatie. Door eerst te meten en te modelleren ontstaat inzicht in de aard en herkomst van pieken en de operationele maatregelen die de grootste impact hebben. In dit geval bleken blindstroomcompensatie en organisatorische optimalisaties voldoende om de bedrijfsdoelen te halen, zonder overinvestering.
Kwartierwaarden geven inzicht in de naleving van het gecontracteerd transportvermogen, terwijl analyse met hogere resolutie juist zichtbaar maakt welke kortstondige pieken tot het aanspreken van beveiligingen kunnen leiden. Blindstroomcompensatie en interne optimalisatie zijn een logische eerste stap; pas wanneer die maatregelen onvoldoende blijken, is het zinvol om te denken aan grootschalige opslag of netverzwaring. Verplaatsing van belasting wordt datagedreven door gebruik te maken van meetprofielen per hal of sectie, en minimaliseer kVA door de vermogensfactor te optimaliseren zodat cos φ‑boetes worden voorkomen.
Een onafhankelijke Power Quality- en capaciteitsmeting leidde tot het onderbouwde besluit om niet in een batterijopslagsysteem te investeren, maar om te optimaliseren met blindstroomcompensatie en het verplaatsen van specifieke activiteiten. De metingen toonden aan dat alle stroomwaarden ruim binnen de grenzen bleven en dat er zelfs reservecapaciteit aanwezig was. Door het schijnbaar vermogen (kVA) te reduceren richting het actieve vermogen (kW) konden net- en capaciteitskosten omlaag en cos φ‑boetes worden vermeden. Zonder de objectieve metingen van HyTEPS waren er beslissingen genomen op basis van aannames en commerciële belangen.